ప్రతి సంవత్సరం మే 22న అంతర్జాతీయ జీవవైవిధ్య దినోత్సవాన్ని ప్రపంచవ్యాప్తంగా నిర్వహిస్తారు. భూమిపై ఉన్న జీవరాశుల వైవిధ్యాన్ని “జీవవైవిధ్యం”గా పేర్కొంటారు. ప్రకృతి సమతౌల్యాన్ని కాపాడటంలో జీవవైవిధ్యం కీలక పాత్ర పోషిస్తుంది. ఈ ప్రాధాన్యతను గుర్తించిన ఐక్యరాజ్య సమితి 2010 సంవత్సరాన్ని అంతర్జాతీయ జీవవైవిధ్య సంవత్సరంగా ప్రకటించింది.

శాస్త్రవేత్తల అంచనా ప్రకారం భూమిపై ఉన్న జీవరాశుల పరిణామ క్రమం సుమారు 3.5 బిలియన్ సంవత్సరాల చరిత్ర కలిగి ఉంది. అయితే ఆధునిక జీవనశైలి, పరిశ్రమల విస్తరణ, అడవుల నరికివేత, కాలుష్యం పెరగడం వంటి కారణాలతో పర్యావరణ సమతౌల్యం దెబ్బతింటోంది. ఫలితంగా భూగోళ ఉష్ణోగ్రతలు పెరిగి అనేక జీవజాతులు అంతరించిపోతున్నాయి.

ప్రపంచంలోని 12 ప్రధాన జీవవైవిధ్య ప్రాంతాల్లో భారత్ ఒకటి. దేశంలో సుమారు 45 వేల వృక్ష జాతులు, 77 వేలకుపైగా జంతు జాతులు ఉన్నాయి. అయితే వీటిలో అనేక జీవరాశులు ప్రస్తుతం అంతరించే ప్రమాదాన్ని ఎదుర్కొంటున్నాయి. గత కొన్ని దశాబ్దాల్లో అరణ్య విస్తీర్ణం గణనీయంగా తగ్గిపోగా, నీటి వనరులు కూడా వేగంగా కనుమరుగవుతున్నాయి.

ఇటీవల జన్యుమార్పిడి పద్ధతులు, వాతావరణ మార్పులు కూడా జీవవైవిధ్యంపై ప్రతికూల ప్రభావం చూపుతున్నాయని పరిశోధకులు హెచ్చరిస్తున్నారు. ప్రపంచవ్యాప్తంగా ప్రతి సంవత్సరం వేలాది జీవజాతులు అంతరించిపోతున్నాయని వారు ఆందోళన వ్యక్తం చేస్తున్నారు. జీవవైవిధ్యం క్షీణిస్తే మానవ మనుగడకే ముప్పు వాటిల్లే ప్రమాదం ఉందని నిపుణులు సూచిస్తున్నారు. ప్రకృతిని రక్షించడం ప్రతి ఒక్కరి బాధ్యత. మొక్కలు నాటడం, అడవులను సంరక్షించడం, నీటి వనరులను కాపాడడం ద్వారా జీవవైవిధ్య పరిరక్షణకు అందరూ సహకరించాల్సిన అవసరం ఉంది.